Yüksek akım kablolarının haberleşme kablolarına bozucu etkisi
- Mustafa IŞIK
- 16 Ara 2025
- 2 dakikada okunur

Elektronik kartlarda sık arıza yapan malzemeler arasında haberleşmeyi sağlayanentegreler ilk sıralardadır. 5 -12 V.'luk besleme gerilimleri olan; 75176, Max232.Max485 gibi haberleşme entegrelerinin yüz voltlara varan bir EMI etkiye maruz kalması, bozulması demektir. Örneğin bir elektronik cihaz arızası olarak sadece haberleşme yapmadığı, ama manuel (el ile erişerek) fonksiyonlarını yerine getirdiği söylenirse` hiç test yapmadan yukarıdaki gibi haberleşmeyi sağlayan entegre (Integrated Circuit-IC) değiştirildiğinde büyük olasılıkla arıza çözülecektir, İlerleyen bölümlerde bu malzemeler ve testleri detaylı ele alınacaktır
Çözüm; sistemlerde yüksek voltaj-akım hatlarının mevzuata uygun şekilde haberleşme kablolarından uzaklaştırılması gerekir. İlgili mevzuatları google daaraştırarak bulabilirsiniz. Kullanılan haberleşme kablolarının sadece elektrik değil, manyetik alana karşı da ekranlanması (shielded) olmasına dikkat edilmesi gerekir.
Ferrit ve bakır ekranlama, Sırasıyla hem manyetik hemde de Elektrikselalan koruması sağlar. Sadece elektriksel alan koruması yeterli degildir. Bilindigi gibielektrik alan metalden geçemez. Bu metal kablolarda genellikle bir ielatin veya `sarmal ince tel yapılıdır. Bu ekranlamanın mutlaka toprağa (GND) bağlanması (gereklidir'.
Örneğin. fabrikamızda bir endüstriyel robotumuz olduğunu, haberleştiği bilgisayarın (PC) ise diğer binada olduğunu varsayalım. Fabrika ile bilgisayarın bulunduğu binanın toprağı (GND) farklı olsun, yani ayrı ayrı topraklama yapılmış olsun. Burada bir problem var, kablonun acaba hangi tarafı toprağa bağlanmalı? Bu bağlantıda toprak bağlantısını en iyi iletken değeri olan (topraklaması iyi olanı tarafa bağlamayı Öneririz. Genellikle fabrika tarafının topraklaması daha iyidir Her iki tarafı da bağlarsak kotu toprağa sahip yerde oluşan bir harmonik, iyi toprak ;etrafına doğru haberleşme kablosunun ekranlanması üzerinden gitmeye çalışır ve bu sigorta teli atıp ekranlamayı bozar. Bu arada tavsiyemiz haberleşme konumdan yıllık periyodik bakımda kontrol edilmelidir. Bu konuyu kablo testi ele alacağız. Tek fazlı (monofaz) alternatif gerilim; evlerimizdeki prizlerdeki gerilim. AC gerilim sinyali matematikte sinüzoidal işaret olarak adlandırılır. Şimdi bu işareti inceleyelim.
Piyasadan Çıkışı 12 V olan trafo alalım Bir basil adaptör (regülatör) yapmak istiyoruz. Trafo Çıkışındaki 12 V AC (alternatif akım) bir köprüdiyottan geçirir, bir elektrolitik kondansatör bağlarsanız voltmetrenizin DC Volt ölçüm kademesinden 16,9 V. görürsünüz O zaman köprüçıkışında kullanmanız gereken kondansatörün voltaj değeri 16 dan fazla olmalıdır. Piyasadan araştırdığınızda en yakın değerin 25V. olduğunu bulur ve alırsınız.
12 V.AC trafo çıkışını köprü diyottan geçirip, doğrultulur, 16.9 V. dan düşük değerli elektrolitik (kutuplu) kondansatör bağlamak yanlış olacaktır.
Periyot: Periyodik işaretler devamlı (peşpeşe-kesintisiz şekilde) meydana gelen işaretlerdir. Tek bir işaret parçasına ise bir periyot denir, Birimi saniye'dir. Tepeden tepeye veya çukurdan çukura. sıfır geçişlerinden gibi, kısaca istenilen noktadanölçülebilir. Aynı noktadan yine aynı noktaya geldiğiniz süreye bakmanız yeterlidir
Frekans: Bir saniyede oluşan periyot sayısıdır. t: 1 / T'dir. Saniyedeki salınım sayısı da denilir, Ülkemiz için 50 Hz. dir. Birimi H
ertz (saniye`) dir. Adı bir lamba (akkor telli) aslında saniyede 100 kez yanıp söner. Bir periyotta sinüzoidal sinyalile iki kez sıfırdan geçer. Fakat insan gözünün algılama kabiliyeti saniyede 24'tür. Yani duyarlılığı 24 Hertz.`dir. Gözümüz saniyede 24'ün üstünde titreşim veren ışığı düzgün yanıyor gibi görür. Renkli televizyon tekniğinde bu konular işlenmektedir. Video kameraları aslında saniyede 24 adet fotoğraf çekenfotoğraf makineleridir. 24 tam bir saniyede gözümüzün önünden geçirildiğinde canlı hareket elde edilir. Yani göz yanılgımızdan faydalanılmaktadır. Bazen uydu Üzerinden izlediğimiz canlı yayınlarda yaşadığımız durmalar, haberleşme esnasındaki kayıplardan dolayı saniye 24 fotodan az gelmesi durumlarıdır.




Yorumlar